Güneş’ten fırlayan büyük bir madde bulutunun perşembe günü Dünya’ya ulaşması ve küçük çaplı bir jeomanyetik fırtınayı tetiklemesi bekleniyor; NASA’da görev yapan bir Güneş bilimcinin de ortak yazarı olduğu, astronomi yayını EarthSky’de yer alan bir rapora (kaynak İngilizce) göre.

REKLAM

REKLAM

Güneş’in dış atmosferi, son derece sıcak ve elektrik yüklü gazdan oluşuyor. Zaman zaman bu maddeden büyük miktarlarda, bilim insanlarının koronal kütle atımı (CME) adını verdiği olaylarla uzaya savruluyor, diye açıklıyor NASA (kaynak İngilizce).

Şimdiki olay, pazartesi günü etkin bölge AR4528’de meydana gelen bir patlamayla başladı. Ertesi gün astronomi yayını, yapılan ek analizlerin, maddenin bir bölümünün Dünya’ya doğru ilerlediğini ve ABD Ulusal Okyanus ve Atmosfer İdaresi’nin (NOAA) modellerine göre yaklaşık perşembe günü ulaşabileceğini gösterdiğini bildirdi.

Tahmincilere göre etkiler, korona deliğinden gelen hızlı güneş rüzgarının CME’nin itişini güçlendirmesi nedeniyle, bir anda değil gün boyunca kademeli olarak artabilir.

Bir güneş patlaması Dünya’ya ulaştığında ne olur?

Bu madde Dünya’ya ulaştığında, gezegenin manyetik alanını bozarak jeomanyetik fırtına adı verilen duruma yol açabiliyor.

Şiddetine bağlı olarak böyle bir fırtına uyduları, navigasyon sistemlerini ve haberleşmeyi etkileyebilir; daha güçlü olaylar ise elektrik şebekelerinde de kesintilere neden olabilir.

Aynı zamanda kuzey ışıklarını da oluşturabilirler. Güneş’ten gelen yüklü parçacıklar, Dünya atmosferinin üst katmanlarındaki gazlarla etkileşerek auroraları ortaya çıkarır.

Daha güçlü jeomanyetik fırtınalar sırasında bu ışıklar, normalde nadiren görüldükleri bölgelerin çok daha güneyine kadar yayılıp görünür hâle gelebilir.

Ancak şimdilik beklenen fırtına zayıf.

NOAA, beş kademeli jeomanyetik fırtına ölçeğinde en düşük seviye olan G1 koşulları öngörüyor.

G1 seviyesinde, kurum zayıf güç dalgalanmalarının olası olduğunu ve uyduların küçük çaplı etkiler yaşayabileceğini belirtiyor. Kutup ışıkları (aurora) da görülebilir, ancak bunların genellikle yüksek enlemlerde ortaya çıkması bekleniyor.

Bu da çoğu kişinin bu olay nedeniyle teknolojide herhangi bir aksama fark etmeyeceği ve mevcut tahminlerin Avrupa genelinde olağanüstü geniş çaplı bir kuzey ışıkları gösterisine işaret etmediği anlamına geliyor.

Etkilerin boyutu, gelen güneş maddesinin manyetik alanının Dünya’nın kendi manyetik alanıyla nasıl etkileşime girdiğine bağlı olacak, diye aktarıyor EarthSky.